
Cloudmigratie in zes stappen: van inventaris tot de oude server uit
Een cloudmigratie mislukt zelden op de techniek. Ze loopt uit op een applicatie die niemand op de lijst had, een licentie die in de cloud anders telt, of een oude server die nog jaren blijft draaien omdat niemand durft hem uit te zetten. Dit stappenplan zet de zes stappen in de volgorde waarin ze het minst kosten.
Begin met een inventaris van applicaties en hun afhankelijkheden, niet van servers. Een server is pas te verhuizen als je weet wat erop leunt.
Neem per applicatie een eigen besluit: laten staan, verplaatsen, aanpassen, vervangen door een clouddienst of uitfaseren. Eén besluit voor alles is meestal het verkeerde.
Een cloudmigratie is pas af als de oude server uit staat, de licenties zijn opgezegd en de schijven gewist. Plan dat als stap, niet als nawerk.
Stap 1: de inventaris vóór de cloudmigratie
De eerste fout in bijna elke cloudmigratie is beginnen bij de servers. Een server is een doos; wat telt is wat erop draait en wat daaraan vastzit. Maak daarom een lijst per applicatie, en zet per regel de volgende vragen erbij:
- Wie gebruikt het en hoe kritiek is het? Hoe lang kan de organisatie zonder, en op welk moment in het jaar of de maand al helemaal niet.
- Waar leunt het op? Een database op een andere server, een gedeelde map, een koppeling met het ERP, een scanner die naar een map scant, een licentieserver.
- Wie is de leverancier? Ondersteunt die zijn software in de cloud, en heeft hij een eigen clouddienst die het pakket vervangt.
- Welke contracten lopen eraan mee? Onderhoud van de hardware, licenties, de lijn naar het pand. Hun einddatum bepaalt mee wanneer een applicatie verhuist.
De afhankelijkheden zijn het waardevolste deel van die lijst. Ze vind je niet alleen door te kijken wat er geïnstalleerd staat, maar door een paar weken te meten welk netwerkverkeer er tussen systemen loopt en de afdelingen te vragen wat ze ’s ochtends als eerste openen.
Stap 2: een besluit per applicatie
Niet alles hoort op dezelfde manier naar de cloud, en niet alles hoort er überhaupt heen. Per applicatie zijn er grofweg vijf uitkomsten:
- Uitfaseren. Wat niemand meer gebruikt, gaat niet mee. Elke inventaris vindt er een paar, en ze zijn de goedkoopste migratie die bestaat.
- Vervangen door een clouddienst. Mail, bestanden en veel standaardpakketten hebben een SaaS-versie. Dan verhuis je geen server maar gegevens, en verdwijnt het beheer van die laag.
- Verplaatsen zoals het is. De server gaat als virtuele machine naar de cloud, zonder aanpassingen. Snel, maar je neemt het beheer en de eigenaardigheden mee.
- Aanpassen. Een deel gaat over op een clouddienst, bijvoorbeeld de database op een beheerd databaseplatform. Meer werk vooraf, minder beheer daarna.
- Laten staan. Een systeem dat met machines in het pand praat of waarvan de leverancier geen cloud ondersteunt. Dat is een besluit, geen achterstand; schrijf de reden erbij.
Wat de rekensom per applicatie bepaalt, is niet alleen de maandprijs in de cloud maar ook wat je ervoor in de plaats opzegt: hardwareonderhoud, stroom, een vervangingsmoment dat je overslaat. Hoe je de keuze tussen een eigen server en de cloud maakt, lees je in eigen servers of toch de cloud.
Stap 3: eerst het fundament, dan de applicaties
Voordat er één applicatie verhuist, moet de omgeving staan waar ze in landt. Dat is het deel dat het makkelijkst wordt overgeslagen, omdat het niets zichtbaars oplevert.
- Identiteit. Eén bron voor accounts, meervoudige authenticatie op alles, en aparte beheeraccounts. Dit gaat vóór de rest, want elke volgende stap logt ergens op in.
- Netwerk. Hoe het pand en de cloud met elkaar praten zolang beide nodig zijn, en welke diensten vanaf internet bereikbaar mogen zijn.
- Back-up en herstel. Een virtuele machine in de cloud wordt niet vanzelf geback-upt op een andere plek. Regel het voordat er iets op staat wat je niet kwijt wilt.
- Kostenbewaking en namen. Een budgetmelding, en een vaste manier om resources te benoemen en aan een eigenaar te koppelen. Achteraf uitzoeken van wie een draaiende server is, kost meer dan het vooraf afspreken.
Stap 4: een proef met een applicatie die mag haperen
Kies voor de eerste migratie iets wat echt gebruikt wordt, maar waarvan een dag hinder geen ramp is: een intern hulpmiddel, een testomgeving, een afdelingsapplicatie. Een proef met iets wat niemand opent, bewijst niets; een proef met het ERP is geen proef meer.
Meet bij die proef drie dingen die je bij de rest weer nodig hebt: hoe lang de overzet werkelijk duurt (inclusief het wachten op anderen), hoe de applicatie presteert als de gebruikers in het pand zitten en de server niet meer, en wat het per maand kost tegenover wat je had geschat. Die drie getallen maken de planning van de volgende golven eerlijk.
Stap 5: in golven, met een terugweg
Verhuis daarna in golven: applicaties die op elkaar leunen gaan samen, applicaties die los staan apart. De inventaris uit stap 1 bepaalt de groepen; de kalender van het bedrijf bepaalt het moment. Geen boekhouding in de week van de jaarafsluiting, geen kassa in de drukste maand.
- Een vaste volgorde per golf: kopie maken terwijl iedereen doorwerkt, de bron bevriezen, het verschil bijwerken, testen met de gebruikers, omzetten.
- Een terugweg met een criterium. Wat moet er misgaan voordat je teruggaat, en wie beslist dat. De oude omgeving blijft staan tot die beslissing niet meer nodig is.
- Gegevens apart behandelen. Waar het om bestanden en databases gaat, telt de controle dat er niets kwijt is. Hoe je dat aantoont, staat in ons artikel over datamigratie zonder dataverlies.
Stap 6: de oude server echt uitzetten
Dit is de stap die het vaakst blijft liggen, en zolang hij ligt, betaal je dubbel en beheer je twee omgevingen. Maak er een eigen stap van met een datum:
- Een periode alleen-lezen. De oude server blijft een afgesproken tijd beschikbaar, zonder dat er nog op wordt gewerkt. Daarna gaat hij uit, ook als niemand erom vraagt.
- Contracten en licenties opzeggen. Hardwareonderhoud, serverlicenties die je niet meeneemt, de back-up van de oude omgeving. Kijk welke licenties je in de cloud mag hergebruiken; dat bepalen de voorwaarden van de softwareleverancier, niet de migratie.
- Schijven wissen of vernietigen. Een server die het pand verlaat, gaat eruit zonder gegevens, met een bewijs per schijf.
- Documentatie bijwerken. Netwerkschema, inventaris en herstelplan beschrijven de nieuwe stand, niet de oude.
Waar ons werk ophoudt
Wat wij doen. Wij maken de inventaris, stellen per applicatie de opties op, richten het fundament in (identiteit, netwerk, back-up, bewaking), voeren de proef en de golven uit en zetten de oude server uit, inclusief het wissen van de schijven. Daarna beheren wij de omgeving als je dat wilt.
Wat wij niet doen. Wij zijn geen cloudaanbieder: het platform, zijn datacenters en zijn beschikbaarheid zijn van Microsoft of een andere aanbieder, en daarover gaat jouw contract met hen. Wij zetten de database van een pakket van een derde niet om naar een nieuwe versie; dat doet de softwareleverancier of zijn implementatiepartner. En of je een licentie in de cloud mag hergebruiken, beslissen de voorwaarden van de leverancier; wij zoeken het uit, maar wij geven geen juridisch oordeel.
Vragen die we hierover krijgen
De vijf die het vaakst terugkomen.
Wat zijn de stappen van een cloudmigratie?
Een inventaris van applicaties en hun afhankelijkheden, een besluit per applicatie, het inrichten van het fundament (identiteit, netwerk, back-up, kostenbewaking), een proefmigratie, de overstap in golven met een terugweg, en het uitzetten van de oude omgeving. De laatste stap wordt het vaakst vergeten en kost het meest als hij blijft liggen.
Hoe lang duurt een cloudmigratie?
Dat hangt af van het aantal applicaties en vooral van hoe ze met elkaar verbonden zijn. Een omgeving met mail, bestanden en een paar losse pakketten gaat sneller dan een omgeving waar alles aan het ERP hangt. De proefmigratie geeft het eerste eerlijke getal; een planning zonder proef is een schatting.
Moet alles in één keer naar de cloud?
Nee, en meestal is dat ook geen goed idee. Verhuizen in golven houdt het risico per overstap klein en laat je leren van de vorige. Sommige systemen blijven bewust lokaal, bijvoorbeeld omdat ze met machines in het pand praten of omdat de leverancier geen cloud ondersteunt.
Wat bepaalt de kosten van een cloudmigratie?
Het aantal applicaties en hun afhankelijkheden, hoeveel er moet worden aangepast in plaats van alleen verplaatst, de hoeveelheid gegevens en de tijd die de overstap mag kosten. Daarna bepalen rekenkracht, opslag, uitgaand dataverkeer en licenties de maandlasten, tegenover wat je aan hardware, onderhoud en stroom opzegt.
Kunnen we onze bestaande licenties meenemen naar de cloud?
Soms, onder voorwaarden die per softwareleverancier en per licentie verschillen. Dat hoort in de inventaris te worden uitgezocht voordat de rekensom wordt gemaakt, niet erna. De voorwaarden van de leverancier zijn daarbij bepalend; een migratiepartner kan ze uitzoeken, maar geeft geen juridisch oordeel.
Verder lezen
Waar dit stappenplan op aansluit.
Zullen we je cloudmigratie eerst inventariseren?
Stuur ons een lijst van je servers en de applicaties die erop draaien. Wij zetten er per applicatie een voorstel bij en zeggen welke afhankelijkheden we nog moeten uitzoeken.
Praktische IT-kennis in je inbox
Nieuwe gidsen over beheer, beveiliging en de werkplek, geschreven door de mensen die het werk doen. Geen verkooppraat, en afmelden kan met één klik.