
LTO tape: wanneer tape-back-up nog zinvol is
LTO tape klinkt als iets uit de vorige eeuw, en toch staat er in veel serverruimtes nog een tapedrive. Terecht, soms: een tape die uit de drive is gehaald, is voor een aanvaller onbereikbaar, en voor grote hoeveelheden gegevens die lang bewaard moeten blijven is er weinig dat zo goed schaalt. Maar tape-back-up werkt alleen als iemand hem volhoudt, en daar gaat het meestal mis.
Tape past bij grote hoeveelheden gegevens, lange bewaartermijnen en de wens om een kopie echt offline te hebben. Bij een kleine omgeving zonder vaste wisselaar wint onveranderbare opslag buiten de deur.
Een tape is alleen offline als hij uit de drive en uit de bibliotheek is. Een tape die in een slot blijft zitten, is net zo bereikbaar als een schijf.
De twee grootste risico’s zijn een rotatie die stilvalt en gegevens die je over jaren niet meer kunt lezen omdat de drive van die generatie weg is.
Wanneer LTO tape nog de beste keuze is
LTO tape is een van de manieren om aan de extra offline kopie uit de 3-2-1 backup-regel te voldoen. Het is niet de enige, en voor veel kantoren niet de handigste. Tape past vooral als een paar van deze vier dingen tegelijk gelden:
- Veel gegevens. Tientallen terabytes of meer, bijvoorbeeld tekeningen, beeldmateriaal of meetdata. Hoe groter de hoeveelheid, hoe beter tape schaalt: er komt een cartridge bij, geen systeem.
- Lange bewaartermijnen. Archieven die jaren moeten blijven liggen en zelden worden geopend.
- Een kopie die fysiek los moet zijn. Omdat je beleid, een verzekeraar of een klant dat vraagt, of omdat je niet wilt afhangen van één wachtwoord.
- Een trage verbinding naar buiten. Een volledige kopie van tientallen terabytes over een zakelijke lijn naar de cloud sturen kan dagen duren; een tape gaat in een tas mee.
Geldt geen van de vier, en is er niemand die elke week tapes wisselt, dan is onveranderbare opslag buiten de deur meestal de betere keuze. Die doet hetzelfde werk zonder dat iemand op vrijdag iets moet meenemen; zie ons artikel over immutable back-up.
Wat een tape buiten de drive beschermt, en wat niet
Het sterkste argument voor tape is de air gap: een cartridge op een plank kan niet versleuteld, gewist of overschreven worden door iemand die je netwerk binnen is. Ook het NCSC raadt aan minstens één back-up offline te bewaren. Drie kanttekeningen maken het verschil tussen een echte air gap en een gevoel van veiligheid:
- Een tape in de bibliotheek is online. Een autoloader met acht slots waarin alle tapes blijven zitten, is voor een aanvaller met beheerrechten gewoon een schijf die langzaam is. Offline betekent: eruit, en elders.
- Versleuteling zonder sleutelbeheer is een tweede ramp. LTO-drives versleutelen in de hardware, en dat hoort aan te staan voor tapes die het gebouw verlaten. Maar raak je de sleutel kwijt, dan is de tape onleesbaar, ook voor jou. Bewaar de sleutels gescheiden van de tapes en van het systeem dat ze maakt.
- WORM-cartridges kun je maar één keer beschrijven. Handig voor archieven die aantoonbaar onveranderd moeten blijven, niet voor een dagelijkse rotatie.
Losse drive, autoloader of bibliotheek
- Een losse drive, intern of extern. Iemand wisselt elke tape met de hand. Prima als de volledige back-up op één of twee cartridges past.
- Een autoloader: één drive met een handvol slots. De back-upsoftware wisselt zelf; een mens haalt periodiek de tapes eruit die naar buiten gaan.
- Een tapebibliotheek: meerdere drives en tientallen tot honderden slots, voor grote omgevingen en lange archieven.
Twee dingen die bij elke keuze horen. De back-upsoftware moet de drive ondersteunen, inclusief de generatie en de versleuteling; controleer dat in de compatibiliteitslijst voordat je bestelt. En de drive moet snel genoeg gevoed worden. Een tape schrijft in een gelijkmatige stroom; komt de data er te traag aan, dan stopt en start de drive steeds, wat trager is en slijtage geeft. Een snelle tussenlaag op schijf, waar de back-up eerst landt en daarna naar tape gaat, lost dat op.
Een rotatieschema dat iemand volhoudt
Tape faalt zelden op de techniek en vaak op de mensen. Een rotatie die drie maanden goed gaat en daarna stilvalt omdat de vaste wisselaar met vakantie is, levert een kast vol oude tapes op en geen recente offline kopie.
- Kies een eenvoudig schema. Het klassieke grootvader-vader-zoon (dagelijks, wekelijks, maandelijks) is overzichtelijk en goed vol te houden. Bewaar de maandtapes langer dan de weektapes.
- Leg vast wie wisselt, en wie de vervanger is. Met naam, niet met functie.
- Laat de software waarschuwen als een verwachte tape niet is gewisseld of een taak mislukt, naar een gedeelde mailbox in plaats van naar één persoon.
- Bewaar de tapes buiten het gebouw, op een tweede locatie of in een brandwerende kluis elders, koel, droog en in hun doosje. Een tape naast de server brandt mee.
- Label en registreer elke cartridge: wat erop staat, wanneer hij is geschreven en tot wanneer hij bewaard blijft.
Generaties en leesbaarheid op termijn
Elke paar jaar verschijnt er een nieuwe LTO-generatie met meer capaciteit. Een nieuwe drive leest echter maar een beperkt aantal oudere generaties, vaak één of twee, en bij recente generaties is dat verder ingeperkt. Wie een archief tien jaar wil kunnen openen, moet daar nu al over nadenken.
- Houd een werkende drive van elke generatie die je nog nodig hebt, met de software die hem aanstuurt, of plan een migratie naar nieuwere tapes voordat de laatste oude drive weg is.
- Denk aan je bewaarplicht. De fiscale bewaarplicht vraagt niet alleen dat je gegevens bewaart, maar ook dat je ze kunt laten zien. Een tape zonder drive voldoet daar niet aan.
- Overweeg LTFS voor archieven. Met dat open formaat staat de inhoud als gewone bestanden op tape, en ben je voor het teruglezen niet afhankelijk van één back-uppakket.
Terugzetten van tape: wat het traag maakt
Een tape is sequentieel: om bij een bestand te komen, spoelt de drive naar de plek waar het staat. Een volledige terugzet van een hele server loopt daardoor redelijk vlot, maar één map van drie weken geleden zoeken kan lang duren, zeker als de tape eerst nog van een andere locatie moet komen.
Daarom is tape bijna nooit je eerste herstelroute. Gebruik een kopie op schijf voor het dagelijkse terughalen en houd tape voor de dag dat al het andere is aangetast. Test het terugzetten van tape apart, met een tape die echt buiten het gebouw lag, en noteer hoe lang het duurde vanaf het moment dat iemand de tape ging halen. Dat getal hoort in je noodplan, niet een schatting.
Wat de kosten van tape bepaalt
Tape staat bekend als goedkoop per terabyte, en voor grote volumes klopt dat vaak. Maar de rekensom bestaat uit meer dan cartridges. Wat de kosten werkelijk bepaalt:
- De drive of bibliotheek en het onderhoudscontract erop.
- Het aantal cartridges, en dat volgt uit je hoeveelheid data maal het aantal generaties dat je bewaart.
- De licentie van de back-upsoftware voor tape, als die apart wordt geteld.
- De tijd van mensen: wisselen, vervoeren, registreren en testen, elke week opnieuw.
- De opslag buiten de deur en het vervoer ernaartoe.
- De migratie naar een nieuwe generatie, over een aantal jaren.
Leg die som naast onveranderbare opslag buiten de deur, waar vooral de opslag zelf en de verbinding tellen. Bij kleine volumes valt de vergelijking meestal tegen tape uit; bij grote archieven vaak voor.
Waar ons werk ophoudt
Wat wij doen. Wij adviseren of tape bij je past, leveren en installeren drives, autoloaders en bibliotheken, richten de back-upsoftware en de versleuteling in, stellen een rotatieschema op en testen het terugzetten met je mee.
Wat wij niet doen. Hoe lang je gegevens wettelijk moet bewaren, en hoe je omgaat met verwijderverzoeken onder de AVG voor gegevens die op tape staan, bepalen wij niet. Dat is een vraag voor je accountant, je jurist of je functionaris gegevensbescherming. Wij richten de bewaartermijn in die jij vaststelt. En hoe lang een cartridge meegaat, is een opgave van de fabrikant onder diens voorwaarden voor opslag; daar staan wij niet voor in.
Vragen die we hierover krijgen
De vijf die het vaakst terugkomen.
Is tape-back-up nog van deze tijd?
Voor grote hoeveelheden gegevens, lange bewaartermijnen en een kopie die echt offline moet liggen, ja. Een tape die uit de drive is gehaald, is voor een aanvaller onbereikbaar. Voor een kleine omgeving zonder vaste wisselaar is onveranderbare opslag buiten de deur meestal handiger.
Is een tape in een autoloader offline?
Nee. Zolang de tape in een slot van de autoloader of bibliotheek zit, kan software met beheerrechten hem bereiken en dus ook wissen of overschrijven. Een tape is pas offline als hij uit het apparaat is gehaald en buiten het gebouw ligt.
Kan een nieuwe LTO-drive oude tapes lezen?
Maar een beperkt aantal generaties terug, vaak één of twee, en bij recente generaties minder. Controleer de compatibiliteit voordat je een oude drive afschaft. Wie archieven lang moet kunnen openen, houdt een werkende oude drive aan of migreert de gegevens op tijd naar nieuwere tapes.
Hoe vaak moet je tapes wisselen?
Dat volgt uit hoeveel gegevens je bereid bent te verliezen. Een gangbaar schema is dagelijks, wekelijks en maandelijks, waarbij ten minste de week- en maandtapes buiten het gebouw liggen. Belangrijker dan het schema is dat iemand met naam verantwoordelijk is, met een vervanger.
Bepalen jullie hoe lang we tapes moeten bewaren?
Nee. De wettelijke bewaartermijn en de omgang met verwijderverzoeken onder de AVG zijn een vraag voor je accountant, jurist of functionaris gegevensbescherming. Wij richten de rotatie en de bewaartermijn in die jullie vaststellen, en zorgen dat de tapes in die periode leesbaar blijven.
Verder lezen
Waar tape op aansluit.
Zullen we kijken of tape bij je past?
Vertel ons hoeveel gegevens je hebt, hoe lang je ze moet bewaren en wie er nu de back-up controleert. Wij zeggen of tape, onveranderbare opslag of een combinatie het beste werkt.
Praktische IT-kennis in je inbox
Nieuwe gidsen over beheer, beveiliging en de werkplek, geschreven door de mensen die het werk doen. Geen verkooppraat, en afmelden kan met één klik.