Zapytaj o ofertę
Awaria Branże Kariera O nas Blog Kontakt
Jasny hol recepcji z drewnianą ladą, roślinami i dużymi oknami

Socjotechnika w biurze: telefon, recepcja i pendrive

Mówiąc o socjotechnice, prawie każdy myśli o mailu phishingowym i to tam obrona jest najdalej. Formy, które zostają, są starsze i często prostsze: telefon z „helpdesku”, monter przy recepcji, pendrive na parkingu. Działają, bo odwołują się do uczynności, i kończą się kilkoma ustaleniami, które nikogo nie zmuszają do nieuprzejmości.

6 min czytania Napisane przez zespół ITproposal
Krótka odpowiedź

Najgroźniejszy dzwoniący to nie ten, który dzwoni do księgowości, ale ten, który dzwoni do helpdesku: kto zresetuje hasło lub drugi składnik, ten ma konto.

Przy recepcji i przy porcie USB obowiązuje ta sama reguła co przy telefonie: dobra historia nie jest dowodem, a sprawdza się kanałem, którego nie wybrała druga strona.

Zgłoszenie dziwnego telefonu jest więcej warte niż pracownik, który grzecznie go załatwia i zapomina; zadbaj, żeby zgłaszać było łatwo i bez winy.

Socjotechnika bez e-maila

Socjotechnika to skłonienie kogoś do zrobienia tego, czego inaczej by nie zrobił, przez odegranie roli zamiast łamania systemu: kolega z IT, monter od dostawcy, nowy pracownik, który zostawił kartę w domu. Mail jest tylko jednym z kanałów. Jak go ogarnąć, opisujemy w tekście o phishingu i ludzkiej warstwie, który znajdziesz w innych materiałach o cyberbezpieczeństwie.

Ten tekst dotyczy reszty: telefonu, czatu, recepcji, portu USB i kodu QR. Te formy dostają mniej uwagi, bo nie ma filtra, który by je zatrzymał. Są za to ustalenia, a są tańsze niż jakikolwiek produkt.

Do tej kategorii należą też prośby o płatność od podszywającego się dyrektora, ale one mają własną obronę: procedurę płatności. Tutaj ich nie omawiamy.

Telefon: dzwoniący, który mówi, że jest z IT

Telefon przychodzi z dwóch stron, a ta druga bywa zapominana.

  • Do pracownika. „Tu helpdesk, widzimy, że Twoje konto jest nadużywane. Wysyłam Ci kod, możesz go przeczytać?” Ten kod to drugi składnik, którym dzwoniący właśnie się loguje.
  • Do helpdesku. Dzwoniący jest „pracownikiem” w podróży, z nowym telefonem i w pośpiechu, i prosi o reset hasła albo o ponowne powiązanie weryfikacji dwuetapowej. Jeśli się uda, ma konto, razem ze wszystkim, do czego to konto daje dostęp.

Trzy ustalenia pokrywają obie strony:

  • IT nigdy nie prosi o kod ani hasło. Powtarzaj to tak często, żeby wiedział każdy, a każdy dzwoniący, który o to prosi, z definicji nie jest z IT.
  • Oddzwoń na znany numer. Jeśli masz wątpliwości, rozłącz się i zadzwoń do helpdesku lub kolegi pod numer z listy telefonów, a nie pod numer, który podał dzwoniący.
  • Reset wymaga czegoś więcej niż głosu. Ustal, jak helpdesk weryfikuje osobę, zanim ponownie ustawi hasło lub drugi składnik: oddzwonienie na zarejestrowany numer, potwierdzenie przełożonego albo osobista wizyta z dokumentem tożsamości. Im bardziej uprzywilejowane konto, tym surowsza kontrola. Więcej o tym na stronie o zarządzaniu dostępem.

Recepcja: gość z dobrą historią

Monter, który „musi tylko zajrzeć do serwerowni”, kurier, który chce sam wręczyć paczkę, mężczyzna, który wchodzi za koleżanką przez drzwi, bo ma pełne ręce. Nikt nie chce być nieuprzejmy i na tym ta historia polega.

  • Tylko zapowiedziani technicy. Monter od dostawcy przychodzi z umówionym terminem i numerem zgłoszenia, który recepcja może sprawdzić w dziale, który go oczekuje. Bez umówienia czeka za drzwiami, kiedy ktoś dzwoni.
  • Z eskortą do pomieszczeń technicznych. Serwerownia i szafy krosowe są zamknięte, a gość nie idzie tam sam, nawet jeśli już tam był.
  • Wejście za kimś nie może być grzecznością. Kto wchodzi bez karty za inną osobą, jest kierowany do recepcji. Ustalcie, że to norma, wtedy nie jest to konfrontacja.
  • Porty sieciowe w salach spotkań. Gość, który wpina laptopa do wolnego gniazdka, powinien trafić do sieci dla gości, a nie do sieci firmowej.
  • Zablokowane ekrany. Nienadzorowane stanowisko z otwartą sesją to dla gościa najkrótsza droga do środka.

Pendrive na parkingu

Znaleziony pendrive z napisem „Wynagrodzenia”, prezent na targach, kabel do ładowania zostawiony na biurku. Kto go wkłada, żeby zobaczyć, czyj jest, robi dokładnie to, o co chodziło. Niektóre pendrive’y i kable zachowują się poza tym jak klawiatura i wpisują polecenia zaraz po podłączeniu; przed tym nie ochroni skaner antywirusowy.

  • Znalezione się oddaje. Nieznany pendrive trafia nieotwarty do IT, a IT też nie wkłada go ot tak do stanowiska.
  • Ogranicz pamięci USB technicznie. Na zarządzanych stanowiskach możesz blokować nieznane pamięci USB i dopuszczać tylko szyfrowane, wydane przez firmę. To zdejmuje decyzję z pracownika.
  • Własne kable. Ładuj telefony własnym lub wydanym kablem, a nie tym, który akurat leży.

Kody QR i wiadomości na czacie: ta sama sztuczka, inny kanał

Kod QR na liście, plakat w stołówce albo naklejka na parkomacie prowadzi do strony logowania, która wygląda znajomo. Ponieważ skanuje się go telefonem, omija filtry poczty, a często także zarządzanie stanowiskiem. Reguła jest prosta: nigdy nie loguj się przez kod QR na konto służbowe; wejdź przez znaną aplikację lub znany adres.

W Teams i innych komunikatorach dzieje się to samo: wiadomość od zewnętrznego konta o nazwie „IT-support” prosi o uruchomienie programu do zdalnej pomocy. Pomagają dwa środki: ogranicz, z jakimi zewnętrznymi organizacjami pracownicy mogą czatować, i pokazuj, kiedy wiadomość przychodzi z zewnątrz. I ustal, że zdalna pomoc rusza tylko po zgłoszeniu, które pracownik sam założył.

Jedna reguła dla wszystkich form i zgłaszanie bez winy

Wszystkie powyższe formy mają jedną słabość: atakujący wybiera kanał i historię. Obrona jest więc za każdym razem ta sama. Sprawdzaj kanałem, który wybierasz Ty: numer z listy telefonów, dział, którego gość by się spodziewał, system zgłoszeń. Dzwoniący lub gość z uczciwym pytaniem spokojnie to wytrzyma; pośpiech i tajemnica to właśnie sygnał, żeby przystanąć.

Równie ważne jest zgłaszanie dziwnego telefonu czy dziwnego gościa, także gdy nic się nie stało. Atakujący rzadko próbuje tylko u jednej osoby. Trzy zgłoszenia od tego samego „helpdesku” w jeden poranek mówią prawdziwemu helpdeskowi, kogo ostrzec. Zadbaj więc, żeby zgłaszać było krótko (jeden przycisk, jeden numer) i bez winy: kto mimo wszystko przeczytał kod i od razu to zgłosił, zmniejszył szkodę.

Gdzie kończy się nasza praca

Co robimy. Ustalamy z Tobą, jak helpdesk weryfikuje osobę, zanim odzyska hasło lub drugi składnik, i sami tak pracujemy, gdy jesteśmy Twoim helpdeskiem. Konfigurujemy ograniczenie pamięci USB na stanowiskach, sieć dla gości, rozpoznawalne czaty zewnętrzne oraz zdalną pomoc uruchamianą wyłącznie przez zgłoszenie.

Czego nie robimy. Nie jesteśmy firmą ochroniarską: obsadzanie recepcji, wydawanie kart i ochrona należą do Twojej administracji budynku lub ochrony, a nie siedzimy w centrum monitoringu. Nie oceniamy też pracowników; to, co się dzieje, gdy ktoś nie stosuje procedury, jest sprawą samej organizacji.

Najczęstsze pytania

Pytania, które dostajemy w tej sprawie

O formach, które nie przychodzą mailem.

Czym jest socjotechnika?

Socjotechnika to skłonienie kogoś do zrobienia tego, czego inaczej by nie zrobił, przez odegranie roli zamiast łamania systemu. Znane formy to mail phishingowy, telefon od podszywającego się helpdesku, gość z wiarygodną historią i zostawiony pendrive.

Jakie są przykłady socjotechniki poza e-mailem?

Dzwoniący, który mówi, że jest z IT, i prosi o kod; ktoś, kto dzwoni do helpdesku, żeby zresetować hasło kolegi; monter bez umówienia przy recepcji; osoba wchodząca za pracownikiem do środka; znaleziony pendrive i kod QR prowadzący do fałszywej strony logowania.

Jak helpdesk sprawdza, czy dzwoniący naprawdę jest pracownikiem?

Nie opierając się na tym, co mówi dzwoniący, ale na kanale, który helpdesk wybiera sam: oddzwonienie na zarejestrowany numer, potwierdzenie przełożonego albo osobista wizyta z dokumentem tożsamości. Im więcej może konto, tym surowsza powinna być kontrola, zwłaszcza przy ponownym powiązaniu weryfikacji dwuetapowej.

Co zrobić ze znalezionym pendrive?

Nie wkładać go, także po to, żeby zobaczyć, czyj jest. Oddać go nieotwartego do IT. Na zarządzanych stanowiskach można technicznie blokować nieznane pamięci USB, żeby pracownik nie musiał sam podejmować tej decyzji.

Czy pilnujecie też recepcji lub budynku?

Nie. Zajmujemy się stroną IT: tym, jak helpdesk weryfikuje, siecią dla gości, ograniczeniem pamięci USB i rozpoznawalnymi czatami zewnętrznymi. Recepcja, karty dostępu i ochrona należą do Twojej administracji budynku lub ochrony, a my nie siedzimy w centrum monitoringu.

Sprawdzimy, co robi Twój helpdesk przy resecie?

Powiedz, jak dziś odzyskuje się hasło lub drugi składnik i kto może o to poprosić. My wskażemy, którędy przejdzie dzwoniący z dobrą historią i które ustalenie to zamknie.

Praktyczna wiedza o IT w Twojej skrzynce

Nowe poradniki o zarządzaniu, bezpieczeństwie i stanowiskach pracy, pisane przez ludzi, którzy wykonują tę pracę. Bez sprzedażowego gadania, a z subskrypcji zrezygnujesz jednym kliknięciem.

Twój adres wykorzystujemy wyłącznie do wysyłki newslettera. Zobacz naszą politykę prywatności.

Kontakt Zadzwoń