Zapytaj o ofertę
Awaria Branże Kariera O nas Blog Kontakt
Analityk w słuchawkach przed ścianą ekranów monitoringu w zaciemnionym pomieszczeniu

Filtrowanie DNS i web filter: siatka bezpieczeństwa po kliknięciu

Filtr antyspamowy zatrzymuje wiele, ale nigdy wszystko, a pracownik klikający w link phishingowy to nie wyjątek, tylko kwestia czasu. Web filter na poziomie DNS działa w chwili tuż potem: zanim przeglądarka pobierze stronę, pyta, gdzie ona jest, i dokładnie na to pytanie możesz odmówić odpowiedzi.

6 min czytania Napisane przez zespół ITproposal
Krótka odpowiedź

Filtrowanie DNS blokuje zapytanie o znane złośliwe domeny, zanim powstanie połączenie. Działa dla każdej aplikacji i bez odszyfrowywania ruchu.

Widzi tylko nazwę domeny. Złośliwego pliku na znanej usłudze chmurowej nie zatrzyma; do tego potrzebny jest web filter na poziomie adresu URL albo ochrona stacji końcowych.

Zacznij od kategorii bezpieczeństwa, przez dwa tygodnie niech filtr tylko obserwuje i z wyprzedzeniem ustal, kto zatwierdza wyjątki i co dzieje się z dziennikami.

Jak działa filtrowanie DNS

Każde kliknięcie w link zaczyna się od pytania do serwera DNS: pod jakim adresem leży ta domena? Przy filtrowaniu DNS to pytanie trafia do resolvera, który prowadzi listy domen używanych do malware, phishingu lub sterowania zainfekowanymi urządzeniami. Jeśli domena jest na takiej liście, urządzenie nie dostaje adresu, tylko stronę blokady, albo nic. Połączenie z serwerem atakującego nigdy więc nie powstaje.

Atrakcyjne są trzy rzeczy. Działa dla wszystkiego, co korzysta z DNS, nie tylko dla przeglądarki: także dla dokumentu Office, który chce coś pobrać, i dla zainfekowanego urządzenia, które „dzwoni do domu”. Nie musi niczego odszyfrowywać, więc nie potrzeba certyfikatów na urządzeniach ani wglądu w treść ruchu. I szybko się go wdraża, często jednym ustawieniem na routerze lub firewallu.

Przydatny dodatek: wiele filtrów potrafi też blokować nowo zarejestrowane domeny. Domeny phishingowe żyją krótko, a domeny trzydniowej pracownik rzadko odwiedza w pracy.

Web filter, filtr DNS czy proxy: różnica

Pojęcia się mieszają, więc najpierw definicje. Filtr DNS widzi tylko nazwę domeny. Web filter na poziomie URL (proxy lub secure web gateway) widzi pełny adres i często treść, ale musi w tym celu otwierać ruch szyfrowany, z certyfikatami na każdym urządzeniu i większym nakładem administrowania. Firewall z kategoriami stron jest czymś pośrednim i działa tylko dla ruchu, który przechodzi przez ten firewall.

Różnica ma znaczenie tam, gdzie atakujący coraz częściej umieszcza plik w zwykłej usłudze chmurowej, we wspólnym folderze albo w usłudze formularzy, z których korzystają wszyscy. Tej domeny nie zablokujesz bez blokowania własnej pracy. Filtr DNS przepuści więc taki ruch; musi go wyłapać web filter na poziomie URL albo ochrona stacji końcowej na urządzeniu.

Dla większości organizacji kolejność jest taka: najpierw filtrowanie DNS wszędzie, potem ocena, czy potrzebna jest cięższa warstwa. Jak ta cięższa warstwa w modelu SASE łączy się z dostępem zdalnym, piszemy na stronie o SASE i SSE.

Jakie kategorie blokować

Filtr DNS zna dziesiątki kategorii. Rozdziel dwa rodzaje, bo wymagają innej decyzji:

  • Kategorie bezpieczeństwa: malware, phishing, command-and-control, kryptowydobywanie, nowo zarejestrowane domeny i domeny podobne do Twojej nazwy. Te po prostu blokujesz; nikt nie musi się o to pytać.
  • Kategorie treści: hazard, treści dla dorosłych, media społecznościowe, streaming, gry. To nie bezpieczeństwo, tylko polityka, a decyzja należy do zarządu i HR, a nie do IT.

Niech filtr przez dwa tygodnie tylko obserwuje. Zobaczysz wtedy, co zostałoby zablokowane, zanim ktokolwiek się o to potknie: terminal płatniczy używający nieznanej domeny, portal dostawcy w dziwnej kategorii. Ustal też proces wyjątków: kto może odblokować domenę, na czyją prośbę i z datą końcową. Lista odblokowań bez daty końcowej staje się dziurą, którą filtr omija.

Gdzie wdrożyć filtr

  • W biurze: router lub firewall przekierowuje wszystkie zapytania DNS do resolvera z filtrowaniem i blokuje ruch DNS do każdego innego serwera. Bez tej drugiej reguły każde urządzenie może obejść filtr własnym ustawieniem DNS.
  • Sieć dla gości: osobny, surowszy profil. Są tam urządzenia, którymi nie zarządzasz.
  • Laptopy w drodze i w domu: mały agent na urządzeniu albo ustawienie przez zarządzanie urządzeniami, żeby filtr działał także poza biurem. Tego elementu najczęściej brakuje przy pierwszym wdrożeniu, a właśnie tam klika się najwięcej.
  • Telefony i tablety: przez profil ze środowiska MDM.

Rób to w tej kolejności i po każdym kroku sprawdzaj na domenie testowej, że blokowanie naprawdę działa, w biurze i na laptopie w domu.

Jak się go obchodzi i co z tym zrobić

Filtrowanie DNS to siatka bezpieczeństwa, a nie mur. Luki są znane:

  • DNS over HTTPS w przeglądarce. Przeglądarka, która wysyła zapytania DNS szyfrowane do własnego resolvera, omija Twój filtr. Wyłącz to w polityce przeglądarki albo wskaż własny resolver i zablokuj na firewallu znane publiczne usługi DoH.
  • Usługi VPN i proxy. Zablokuj tę kategorię i zobacz, kto próbuje: to warte rozmowy.
  • Hotspot telefonu. Dlatego filtr powinien działać na samym laptopie, a nie tylko w sieci biurowej.
  • Stały adres IP w malware. Wtedy nie ma zapytania DNS. Do tego służy ochrona stacji końcowych.

Filtr, który trudno obejść, jest wystarczająco dobry. Celem jest nieuważne kliknięcie, a nie zdeterminowany pracownik.

Dzienniki, prywatność i monitoring pracowników

Filtr DNS zapisuje, o jakie domeny pyta każde urządzenie, a tym samym, jakie strony odwiedzają pracownicy. To dane osobowe. Przed włączeniem potrzebne są trzy ustalenia:

  • Okres przechowywania i dostęp. Krótko przechowuj i przeglądaj tylko przy incydencie bezpieczeństwa, przez niewielką liczbę osób.
  • Cel. Bezpieczeństwo, a nie kontrola pracowników. Zapisz to w polityce i powiedz swoim ludziom.
  • Zgodność z prawem pracy. Monitorowanie pracowników podlega w Polsce wymogom Kodeksu pracy i RODO, w tym obowiązkowi poinformowania pracowników, a w niektórych przypadkach uzgodnieniom ze związkami zawodowymi. Omów to więc z góry.

Filtr wyłącznie z kategoriami bezpieczeństwa i krótkim okresem przechowywania zwykle łatwo wyjaśnić. Filtr z kategoriami treści i długimi dziennikami już nie.

Gdzie kończy się nasza praca

Co robimy. Wdrażamy filtrowanie DNS w biurze, w sieci dla gości oraz na laptopach i telefonach przez zarządzanie urządzeniami, włączamy kategorie bezpieczeństwa, zamykamy znane obejścia i prowadzimy proces wyjątków. Najpierw pozwalamy filtrowi obserwować i omawiamy wynik, zanim zacznie blokować.

Czego nie robimy. Nie ustalamy, jakie treści mogą odwiedzać Twoi pracownicy: to decyzja zarządu, z HR i w razie potrzeby ze związkami zawodowymi. Nie czytamy dzienników, żeby kontrolować pracowników, i nie jesteśmy prawnikiem; czy Twój monitoring mieści się w RODO i prawie pracy, zleć ocenę. Filtrowanie DNS nie zastępuje też ochrony poczty ani ochrony stacji końcowych: to warstwa pomiędzy nimi.

Najczęstsze pytania

Pytania, które nam zadajecie

Pięć, które wracają najczęściej.

Czym jest filtrowanie DNS?

Filtrowanie DNS blokuje zapytania o nazwy domen znane jako złośliwe, takie jak domeny phishingowe i malware. Urządzenie nie dostaje wtedy adresu i nie łączy się z serwerem atakującego. Działa dla każdej aplikacji, nie tylko dla przeglądarki, i bez odszyfrowywania ruchu.

Jaka jest różnica między web filterem a filtrem DNS?

Filtr DNS widzi tylko nazwę domeny, o którą pytano. Web filter na poziomie URL widzi pełny adres i często treść, ale musi w tym celu otwierać ruch szyfrowany. Filtr DNS jest prostszy we wdrożeniu; web filter wyłapie też złośliwy plik na znanej domenie.

Czy filtrowanie DNS wystarczy przeciwko phishingowi?

Nie, to jedna warstwa. Zatrzymuje wiele znanych i nowych domen phishingowych, ale nie stronę na zaufanej usłudze chmurowej ani atak, który nie używa linku. Połącz je z ochroną poczty, ochroną stacji końcowych, uwierzytelnianiem wieloskładnikowym i pracownikiem, który ośmiela się zgłaszać podejrzane maile.

Czy filtrowanie DNS można obejść?

Tak, między innymi przez DNS over HTTPS w przeglądarce, usługę VPN lub hotspot telefonu. Ograniczasz to, ustawiając politykę przeglądarki, blokując na firewallu publiczne usługi DNS i instalując filtr na samym laptopie. Celem jest nieuważne kliknięcie, a nie zdeterminowany pracownik.

Czy wolno nam sprawdzać, jakie strony odwiedzają pracownicy?

To pytanie prawne i organizacyjne, a nie techniczne. Dzienniki filtra DNS to dane osobowe, a monitorowanie pracowników podlega w Polsce wymogom Kodeksu pracy i RODO. Dzienników używamy wyłącznie do celów bezpieczeństwa; politykę niech oceni prawnik.

Powiązane usługi

Czytaj dalej

Warstwy obok filtra DNS.

Pozwolimy filtrowi najpierw tylko obserwować?

Włączamy filtrowanie DNS w trybie obserwacji na dwa tygodnie w Twojej sieci i na laptopach i pokazujemy, co by zablokowało. Potem Ty decydujesz, co ma zatrzymywać.

Praktyczna wiedza o IT w Twojej skrzynce

Nowe poradniki o zarządzaniu, bezpieczeństwie i stanowiskach pracy, pisane przez ludzi, którzy wykonują tę pracę. Bez sprzedażowego gadania, a z subskrypcji zrezygnujesz jednym kliknięciem.

Twój adres wykorzystujemy wyłącznie do wysyłki newslettera. Zobacz naszą politykę prywatności.

Kontakt Zadzwoń