
Światłowód w budynku: jednomodowy czy wielomodowy i OM3 czy OM4
Między szafami krosowymi na różnych piętrach i między dwoma budynkami na jednym terenie przydaje się światłowód. Pytanie, które pojawia się wtedy w ofercie, jednomodowy czy wielomodowy, a przy wielomodowym OM3 czy OM4, decyduje o tym, jaką prędkość uzyskasz za dziesięć lat i jakie transceivery włożysz do przełącznika. Oto różnica i sposób wyboru.
Wielomodowy (OM3, OM4) jest przeznaczony na krótkie odległości w budynku lub serwerowni; jednomodowy (OS2) nie ma w praktyce ograniczenia odległości na terenie jednego obiektu.
Zasięg wielomodowego zależy od prędkości: im szybciej, tym krócej. Kto patrzy dziesięć lat do przodu, liczy z prędkością przyszłości, a nie dzisiejszą.
Typ włókna, złącze i transceiver muszą do siebie pasować. Jednomodowego i wielomodowego nie łączy się bezpośrednio.
Jednomodowy czy wielomodowy: różnica leży w rdzeniu
Włókno światłowodowe składa się z rdzenia, którym biegnie światło, i płaszcza o średnicy 125 mikrometrów. W wielomodowym rdzeń ma 50 mikrometrów. Światło może przechodzić przez niego wieloma drogami, a te drogi nie są jednakowo długie; na dystansie sygnał się więc rozmywa. W jednomodowym rdzeń ma około 9 mikrometrów, tak wąski, że światło ma tylko jedną drogę.
Skutek jest prosty. Wielomodowy pracuje z tańszymi źródłami światła na 850 nanometrach i sięga kilkuset metrów, mniej przy wyższej prędkości. Jednomodowy pracuje z laserami na 1310 lub 1550 nanometrów i osiąga kilometry, także przy wysokich prędkościach.
Dawniej argumentem za wielomodowym była cena: transceivery były wyraźnie tańsze. Ta różnica zmalała, a różnica w zasięgu pozostała. Sam kabel w wersji jednomodowej nie jest droższy.
OM3, OM4 i OM5 oraz to, co już jest w ścianie
Włókna wielomodowe dzieli się na klasy według pasma, które osiągają. Często rozpoznasz je po kolorze płaszcza:
- OM1 i OM2 (pomarańczowe): starsze włókna. OM1 ma nawet inną średnicę rdzenia, 62,5 mikrometra. Jeśli je spotkasz, nie licz na nie przy 10 Gb/s.
- OM3 (kolor morski): pierwsze włókno zoptymalizowane pod lasery i długo standard w biurach.
- OM4 (kolor morski lub fioletowy): ta sama budowa z wyższym pasmem, a więc większym zasięgiem przy tej samej prędkości.
- OM5 (limonkowa zieleń): stworzone do przenoszenia kilku długości fal naraz. Użyteczne w centrum danych przygotowanym pod to, na piętrze biurowym rzadko.
Jednomodowe nazywa się OS1a lub OS2. OS2 jest dziś klasą powszechną, wewnątrz i na zewnątrz.
Jeśli szkło już leży, zapytaj najpierw, jakiej jest klasy i czy kiedykolwiek było zmierzone. Pomarańczowe włókno z wcześniejszego remontu decyduje o tym, jaką prędkość uzyskasz jeszcze na tym łączu.
Jak daleko sięgniesz przy danej prędkości
W wielomodowym odległość nie jest stałą cechą kabla: zależy od prędkości, z jaką go obciążasz. Standard Ethernet podaje maksimum dla każdej prędkości i dokładnie tu leży różnica między OM3 a OM4:
- 10 Gb/s (10GBASE-SR): OM3 do 300 metrów, OM4 do 400 metrów.
- 25 Gb/s (25GBASE-SR): OM3 do 70 metrów, OM4 do 100 metrów.
- 40 i 100 Gb/s po włóknach równoległych (SR4): OM3 do 100 i 70 metrów, OM4 do 150 i 100 metrów.
- Jednomodowy: 10 Gb/s i więcej na 10 kilometrów ze zwykłymi transceiverami LR.
Dla biura oznacza to: między piętrami jednego budynku OM4 obsłuży dziś 10 Gb/s z zapasem. Jeśli za dziesięć lat chcesz 25 Gb/s lub więcej między szafami, granicą stają się sto metrów, a w większym budynku albo na terenie obiektu szybko staje się to przeszkodą.
Które włókno gdzie: między piętrami, budynkami i w serwerowni
Wybór wynika z trzech pytań: jak długie jest łącze, jaka prędkość ma na nim być w całym okresie życia budynku i co już jest?
- Między budynkami na terenie: jednomodowy. Odległości są dłuższe, niż wyglądają na planie, bo kabel idzie rurami, a nie po linii prostej, i nikt nie chce kopać po raz drugi.
- Nowy trzon między piętrami: jednomodowy albo OM4, jeśli odległości są krótkie, a reszta budynku jest już wielomodowa. Coraz więcej nowych budynków dostaje jednomodowy, bo znika wtedy pytanie, jak daleko sięgnie następna prędkość.
- W serwerowni, od szafy do szafy: wielomodowy jest tam nadal zwyczajny, a OM4 to rozsądna dolna granica.
- Istniejący wielomodowy, który działa: zostaw i zmierz. Wymiana jest potrzebna dopiero wtedy, gdy potrzebna prędkość nie osiąga już danej odległości.
W jednym łączu nie mieszaj typów włókna. Transceiver jednomodowy na włóknie wielomodowym, lub odwrotnie, nie działa niezawodnie albo wcale.
Złącza, transceiver i wykończenie
W biurach i serwerowniach powszechnym złączem jest LC duplex: dwa włókna, jedno do nadawania i jedno do odbioru. Dla 40 i 100 Gb/s po wielomodowym przez jedno złącze MPO biegnie naraz więcej włókien. W jednomodowym złącze występuje w dwóch szlifach: prostym (UPC, niebieski) i skośnym (APC, zielony). Tych dwóch nie łączy się ze sobą; powoduje to straty i uszkadza powierzchnie czołowe.
Transceiver decyduje o tym, co robi łącze. Musi pasować do typu włókna, długości fali i prędkości oraz do przełącznika: wielu producentów przyjmuje tylko moduły zakodowane dla ich urządzeń. Dlatego typ transceivera wpisz do tego samego zamówienia co urządzenia sieciowe, a nie jako osobną pozycję po fakcie. O modułach opowiadamy też na stronie o modułach SFP i transceiverach.
Kabel można wykończyć na dwa sposoby: na miejscu ze spawanymi pigtailami albo jako konfekcjonowany, z gotowymi złączami. Konfekcjonowany szybciej się układa, ale długość musi być z góry dokładnie znana, a złącza muszą się zmieścić w rurach.
Liczenie włókien i kabel między dwoma budynkami
Ułóż więcej włókien, niż używasz teraz. Łącze zajmuje dwa, druga ścieżka dla redundancji kolejne dwa, a następna prędkość może wymagać włókien równoległych. Dodatkowe włókna w tym samym kablu kosztują niewiele; ciągnięcie drugiego kabla oznacza nowy wykop albo kolejną rundę przez szachty.
Między budynkami potrzebny jest kabel zewnętrzny, zbudowany z myślą o wilgoci, temperaturze, a czasem gryzoniach. Kabel bez metalu w środku utrzymuje oba budynki elektrycznie rozdzielone i właśnie dlatego kładzie się tam szkło. Jeśli ma metalowe opancerzenie, trzeba je poprawnie uziemić po obu stronach; to praca dla instalatora.
Zwróć uwagę na różnicę w stosunku do łącza na zewnątrz. Światłowód od ulicy do budynku należy do operatora lub zarządcy sieci i to inne pytanie niż włókno między Twoimi szafami i budynkami.
Pomiary i odbiór
Każde łącze światłowodowe ma budżet strat: ile światła może zniknąć po drodze, zanim transceiver przestanie je odczytywać. Każde złącze i każde spawanie kosztuje trochę. Dlatego do odbioru należy pomiar każdego włókna:
- Pomiar tłumienia źródłem światła i miernikiem mocy, dla każdego włókna i długości fali, względem budżetu dla prędkości, której chcesz.
- Pomiar OTDR przy dłuższych łączach lub łączach ze spawami, który pokazuje, gdzie po drodze są straty.
- Inspekcja złączy. Brud na powierzchni czołowej jest najczęstszą przyczyną awarii światłowodu, a pyłku gołym okiem nie widać.
- Dokumentacja: które włókno kończy się na którym porcie którego panelu, z typem, klasą i wynikiem pomiaru.
Gdzie kończy się nasza praca
Co robimy. Układamy okablowanie, także światłowodowe: między szafami krosowymi na różnych piętrach i między budynkami na terenie, w korytach, szachtach i rurach, które już są. Zakańczamy włókna, mierzymy każde z nich, przekazujemy protokół pomiarów i zestawienie krosowania oraz dostarczamy i konfigurujemy przełączniki i transceivery, które się do nich podłączają. Na miejscu robią to nasi lokalni inżynierowie.
Czego nie robimy. Nie jesteśmy wykonawcą budowlanym ani instalatorem elektrycznym. Roboty ziemne i rury osłonowe w gruncie, przepusty w ścianach i podłogach, przejścia przeciwpożarowe, instalacja elektryczna i uziemienie kabla z opancerzeniem należą do wykonawcy lub instalatora. Z góry podajemy, ile kabli i którędy ma przejść. Światłowód na ulicy należy do operatora.
Pytania, które dostajemy na ten temat
Pięć, które wracają najczęściej.
Jaka jest różnica między światłowodem jednomodowym a wielomodowym?
Grubość rdzenia. Wielomodowy ma rdzeń 50 mikrometrów i sięga kilkuset metrów, mniej przy wyższej prędkości. Jednomodowy ma rdzeń około 9 mikrometrów i osiąga kilometry, także przy wysokich prędkościach. W budynku możliwe są oba; między budynkami bezpiecznym wyborem jest jednomodowy.
Czym różni się OM3 od OM4?
OM4 ma wyższe pasmo niż OM3, co daje większy zasięg przy tej samej prędkości. Przy 10 Gb/s jest to do 400 metrów wobec do 300 metrów, przy 25 Gb/s do 100 metrów wobec do 70 metrów. Złącza i transceivery są takie same, więc przy nowej instalacji OM4 jest logiczną dolną granicą.
Jak daleko sięga światłowód wielomodowy?
To zależy od prędkości. Przy 10 Gb/s OM4 sięga do 400 metrów, przy 25 Gb/s do 100 metrów, a przy 40 lub 100 Gb/s po włóknach równoległych do 150 lub 100 metrów. Kto potrzebuje dalej albo chce później szybciej, wybiera jednomodowy.
Czy mogę połączyć światłowód jednomodowy z wielomodowym?
Nie bezpośrednio. Rdzenie za bardzo różnią się grubością, a transceiver jest zbudowany dla jednego z dwóch typów. W jednym łączu powinien być jeden typ włókna, z pasującymi transceiverami.
Czy kopiecie też rów między dwoma budynkami?
Nie. Roboty ziemne, rury osłonowe, przepusty i przejścia przeciwpożarowe należą do wykonawcy lub instalatora. My układamy światłowód w rurach, które już są, zakańczamy go i mierzymy, a z góry podajemy, co jest potrzebne.
Czytaj dalej
Z czym łączy się wybór włókna.
Przejdziemy razem trzon Twojej sieci?
Prześlij plan budynku z szafami krosowymi i to, co teraz leży. Powiemy, jakie włókno byśmy ułożyli, ile go i co wykonawca musi wiedzieć z góry.
Praktyczna wiedza o IT w Twojej skrzynce
Nowe poradniki o zarządzaniu, bezpieczeństwie i stanowiskach pracy, pisane przez ludzi, którzy wykonują tę pracę. Bez sprzedażowego gadania, a z subskrypcji zrezygnujesz jednym kliknięciem.